:: చాణూర ముష్టికుల వధ ::
నమస్కారం. శ్రీకృష్ణ లీలలలో భాగంగా ఈ రోజు మనం భాగవతంలో అత్యంత రమణీయమైన, పవిత్రమైన ఘట్టం గురించి ముచ్చటించుకుందాం. అదే శ్రీకృష్ణుని మధురా నగరణ ప్రవేశం, చాణూర ముష్టికుల వధ.
ద్వాపరయుగంలో కంసుని అరాచకాలు హద్దుమీరిపోతున్న సమయం అది. తన చావుకు కారణమయ్యేది దేవకీ పుత్రుడేనన్న భయంతో కంసుడు నిరంతరం తల్లడిల్లిపోయేవాడు. చివరికి కృష్ణ బలరాములను మధురకు రప్పించి, అక్కడ కుట్రపూరితంగా వారిని అంతమొందించాలని 'ధనుర్యాగం' అనే పెద్ద ఉత్సవాన్ని ఏర్పాటు చేశాడు. ఆ ఉత్సవంలో భాగంగా రంగస్థలాన్ని సర్వసంగ్రామ వేదికలా తీర్చిదిద్దాడు. అక్కడికి వచ్చిన కృష్ణ బలరాములు నగర వీధుల్లో సంచరిస్తూ, ప్రజల ప్రేమాభిమానాలను పొందుతూ రంగస్థలం వైపు అడుగులు వేశారు.
రంగస్థలానికి చేరుకోగానే అక్కడి వాతావరణం అంతా ఉత్కంఠగా మారింది. మేడపైన కంసుడు సింహాసనంపై కూర్చుని ఉన్నాడు. కింద మల్లయుద్ధ రంగానికి ఇరువైపులా ప్రజలు, బ్రాహ్మణులు, గోపాలురు వేలాదిగా సమకూరారు. ఆ రంగస్థలంలో కంసుడు పెంచి పోషించిన పర్వతాల వంటి దేహాలు కలిగిన రాక్షస మల్లులు ఉన్నారు. వారిలో అత్యంత భయంకరులు చాణూరుడు, ముష్టికుడు.
కృష్ణ బలరాములు మల్లరంగంలోకి ప్రవేశించగానే, చాణూరుడు వారిని అడ్డుకుని "రాజాజ్ఞ ప్రకారంగా మీరు మాతో మల్లయుద్ధం చేయాలి" అని బలవంతం చేశాడు. ఆ సమయంలో నందనందనుడైన శ్రీకృష్ణుడు చాలా వినయంగా, సాధువులా మాట్లాడుతున్నట్లుగా నటిస్తూ ఇలా అంటాడు.
సాములు లేవు; పిన్నలము; సత్త్వము గల్దనరాదు; మల్లసం
గ్రామ విశారదుల్ గులిశ కర్కశ దేహులు మీరు, మీకడ
న్నేము చరించుటెట్లు? ధరణీపతి వేడ్కలు సేయువారముం
గాము; వినోదముల్ సలుప గాదన వచ్చునె యొక్క మాటికిన్
: "ఓ వీరులారా! మేము అడవులలో ఆవులను మేపుకునే చిన్నపిల్లలము. మాకు మల్లయుద్ధంలో ఎలాంటి శిక్షణ లేదు, అభ్యాసాలు అంతకంటే లేవు. మా వద్ద అంతటి శక్తి ఉందంటే ఎవరూ నమ్మరు. కానీ మీరు అలా కాదు, వజ్రం లాంటి కఠినమైన దేహాలు కలిగినవారు, మల్లయుద్ధంలో ఆరితేరిన విశారదులు. అటువంటి మీ ముందర నిలబడి పోరాడటానికి మేమెంతటి వారం? పైగా రాజు గారికి వినోదం కలిగించడానికి వచ్చాం కానీ, వినోదాన్ని తిరస్కరించడం తగదు కదా!" అని చాలా సామాన్యమైన బాలుడిలా సమయం చూసి సమాధానమిచ్చాడు.
కానీ చాణూరుడు ఆ మాటలను తక్కువగా అంచనా వేసి, కృష్ణుడిని గేలి చేస్తూ యుద్ధానికి పురికొల్పాడు. ఇక యుద్ధం అనివార్యమని గ్రహించిన కృష్ణుడు తన నటనను పక్కనపెట్టి, శత్రువుల అహంకారాన్ని అణచివేసేలా, తన అపరిమితమైన ప్రభావంతో ఈ క్రింది విధంగా వారికి గంభీరమైన హెచ్చరిక చేస్తాడు:
చలమున ననుడాసి జలరాశి జూడరాదు - నిగిడి గోత్రము దండ నిలువరాదు -
కేడించి కుంభిని క్రిందికి బోరాదు - మనుజ సింహుడనని మలయరాదు -
చేరిన బడవైతు జెయ సాపగారాదు - బెరసి నా ముందట బెరుగరాదు -
భూనాథ హింసకు బోరాదు - ననుమీఱి శోధింతు గానల జారగరాదు -
ప్రబలమూర్తి ననుచు భాసిల్లగారాదు - ధర ప్రబుద్ధుడనని తలపరాదు -
కల్కితనము చూపి గర్వింపగారాదు - తరము గాదు కృష్ణ! తలగు తలగు
చాలా లోతైన వాక్కులతో కూడినదిది. పట్టుదలతో కృష్ణుడి దరిచేరి సముద్రాన్ని తేలికగా చూడకూడదు. కృష్ణుడితో యుద్ధానికి దిగి పర్వతాల పక్కన నిలబడకూడదు, భూమి దిగువకు దాక్కోజూడకూడదు. "నేను నరసింహుడను, మహా బలవంతుడను" అని గర్వంతో ఎగిరిపడకూడదు. కృష్ణుని చేతికి చిక్కితే ఆయన దభాలున నేలకేసి కొడతాడు తప్ప వదిలిపెట్టడు. ప్రజలను హింసించే రాజులు కృష్ణుని దాటి అడవుల్లోకి పారిపోలేరు. "మేమే గొప్పవారం, మహా జ్ఞానులం" అని విర్రవీగే వారి అహంకారాన్ని కృష్ణుడు సమూలంగా అణచివేస్తాడు. కాబట్టి "ఓ కృష్ణా! నీతో తలపడటం ఎవరి తరమూ కాదు, తప్పుకోండి" అని స్వయంగా ఆ శ్రీకృష్ణుని దివ్య వైభవం హెచ్చరిస్తోంది.
అదే సమయాన యుద్ధం ప్రారంభమైంది. ఒకవైపు కృష్ణునితో చాణూరుడు, మరొకవైపు బలరామునితో ముష్టికుడు తలపడ్డారు. చాణూరుడు తన కొండవంటి శరీరాన్ని ఉపయోగిస్తూ కృష్ణుడిపైకి దూకాడు. ఇద్దరి మధ్య పిడికిలి పోరాటం, చరణ ఘాతాలు సుదీర్ఘంగా సాగాయి. రంగస్థలంలో ఉన్న ప్రజలందరూ "అయ్యో! కొండవంటి దేహమున్న రాక్షసునితో ఈ లేత బాలుడు ఎలా పోరాడగలడు?" అని కంగారుపడ్డారు.
కానీ జగన్నాథుడైన కృష్ణునికి అది ఒక చిన్న లీల మాత్రమే. కృష్ణుడు చాణూరుని రెండు చేతులు పట్టుకుని, గిరగిరా ఆకాశంలో తిప్పి ఒక్కసారిగా నేలకేసి కొట్టాడు. ఆ దృశ్యాన్ని పోతన గారు ఇలా వర్ణించారు:
శోణితము నోర నొలుకగ
జాణూరుండట్లు కృష్ణ సంభ్రామణ సం
క్షీణుండై క్షోణింబడి
ప్రాణంబులు విడిచె గంసు ప్రాణము గలగన్
శ్రీకృష్ణుడు చాణూరుడిని వేగంగా తిప్పిన దెబ్బకు అతడు సర్వశక్తులు కోల్పోయి, తీవ్ర నిశ్చేష్టుడయ్యాడు. అతడు నేలపై పడగానే నోటి నుండి రక్తం ప్రవాహంగా కారింది. క్షణాల్లో ఆ మహా మల్లుడు నేలపై బడి ప్రాణాలు విడిచాడు. అది చూసిన కంసుడి గుండెల్లో భయం మొదలైంది. తన ప్రధాన రక్షకుడు చనిపోవడంతో కంసుడి ప్రాణాలు దిగజారాయి.
మరోవైపు భయంకర మల్లుడైన ముష్టికుడితో బలరాముడు తలపడ్డాడు. బలరాముడు తన ప్రచండ భుజబలంతో ముష్టికుని పట్టుకుని, గిరగిరా తిప్పి దభాలున నేలకేసి కొట్టాడు. ఆ దెబ్బకు ముష్టికుని గుహ వంటి నోటి నుండి రక్తం వఱదలా పారింది. పెనుగాలికి కూలిన పెద్ద చెట్టులా వాడు నేలకూలి ప్రాణాలు విడిచాడు.
త్రిప్పి నేలపైన దిగ్గన రక్తంబు
వదన గహ్వరమున వఱదవాఱ
ముష్టికుండు ఘోర ముష్టి సత్త్వము సెడి
కూలె గాలి దరువు గూలినట్లు
బలరాముడు ముష్టికుని తిప్పి నేలకేసి కొట్టగానే, అతడి నోటి గుహ నుండి రక్తం వెల్లువలా ప్రవహించింది. తన ఘోరమైన పిడికిలి బలాన్ని, దేహ శక్తిని కోల్పోయిన ముష్టికుడు, పెద్ద పెనుగాలి ధాటికి నేలకూలిన పెద్ద వటవృక్షం వలె ఆ రణరంగంలో విలవిలలాడుతూ కూలిపోయాడు.
ఈ విధంగా ధర్మానికి ముల్లులా తయారైన దుష్ట మల్లులను కృష్ణ బలరాములు క్షణాల్లో అంతమొందించారు. చాణూర ముష్టికులు నేలకూలగానే అక్కడ వాతావరణం అంతా ఆనందోత్సాహాలతో నిండిపోయింది. ఆ విజయానంతర దృశ్యాన్ని మన కంటికి కట్టే పద్యం ఇది:
మల్లురజంపి గోపక సమాజములో మృగరాజు రేఖశో
బిల్లగ బాదపద్మముల బెల్లుగ సందెలు మ్రోయవచ్చు నా
వల్లవ రాజనందనుల వారకచూచి మహీసురాదు ల
ల్లల్లన సంస్తుతించిరి ప్రియంబుగ గంసుడుదక్క నందఱున్
ఆ భయంకర మల్లులను సంహరించిన తరువాత, కృష్ణ బలరాములు తమ గోపాలుర సమూహంలో సింహాల వలె ప్రకాశించారు. వారి లేత పాదపద్మాలకు ఉన్న అందెలు ఘల్లు ఘల్లుమని మ్రోగుతుండగా వారు రంగస్థలంలో నడుచుకుంటూ వచ్చారు. ఆ సుందర మూర్తులను చూసి దుర్మార్గుడైన కంసుడు తప్ప, అక్కడ ఉన్న బ్రాహ్మణులు, మునులు, ప్రజలందరూ ఎంతో ప్రీతితో శ్రీకృష్ణుని దివ్య లీలలను, వీరత్వాన్ని వేనోళ్ల సంస్తుతించారు.
ఈ కథ ద్వారా భాగవతకారులు మనకు చెప్పే సందేశం ఏమిటంటే—అధర్మం ఎంత గొప్ప బలంతో, కొండంత దేహంతో వచ్చినా, ధర్మం మరియు భగవంతుని కృప ముందు అది నిలువజాలదు. శ్రీకృష్ణుని ఈ లీల మధురా నగరంలో అధర్మ పాలనకు ముగింపు పలకడానికి మొదటి మెట్టుగా నిలిచింది.
